E-Fatura ve E-Arşiv

E-Arşiv Faturada Matrah, KDV Oranı ve Toplam Uyumsuzluğu

E-arşiv fatura görüntüsünde görülen toplamlar ile XML veya muhasebe kaydı uyuşmuyorsa önce matematiksel yuvarlama mı, kalem/iskonto yapısı mı yoksa hatalı belge mi olduğu belirlenir. Beyan ve iade listesi asıl elektronik veriye göre düzeltilir.

İlk yayın: 29 Temmuz 2026Son maddi güncelleme: 29 Temmuz 2026Son mevzuat kontrolü: 29 Temmuz 2026Hazırlayan ve mesleki kontrol: Hasan Türkkan – Yeminli Mali Müşavir

Kapsam ve değerlendirme çerçevesi

Birden fazla KDV oranı, iskonto, tevkifat, döviz, yuvarlama, iade ve iptal kayıtları toplam uyumsuzluğuna neden olabilir.

Temel kontrol başlıkları

  • Kalem bazlı matrah ve oranlar
  • İskonto ve ek ücretler
  • KDV ve genel toplam hesabı
  • XML ile PDF görüntüsü
  • Muhasebe ve beyan kaydı

Adım adım uygulama

  1. 1

    Faturanın XML ve görüntüsünü alın

  2. 2

    Kalem bazında matematiksel kontrol yapın

  3. 3

    İskonto, tevkifat ve döviz alanlarını inceleyin

  4. 4

    Hukuken düzeltme/iptal gerekip gerekmediğini belirleyin

  5. 5

    Muhasebe ve KDV listelerini güncelleyin

  6. 6

    İade dosyasına düzeltme belgesini bağlayın

Gerekli belgeler ve kayıtlar

  • E-arşiv XML
  • PDF/görüntü
  • İptal/itiraz kaydı
  • Düzeltme veya iade faturası
  • Muhasebe fişi
  • KDV listesi ve beyanname

Uygulama örneği

Faturada yüzde 10 ve yüzde 20 oranlı iki kalem varsa genel matrahın tek oranla çarpılması yanlış sonuç verir. XML’deki kalem matrahları ve iskonto dağılımı yeniden hesaplanır; belge hatalıysa iptal veya düzeltme prosedürü uygulanır.

Sık yapılan hatalar

  • Yalnız genel toplamı kontrol etmek
  • XML’i incelemeden PDF’yi esas almak
  • Yuvarlama farkını gerçek hata sanmak
  • İptal edilen belgeyi indirimde bırakmak
  • Farklı oranlı kalemleri tek oranla beyan etmek

Sık sorulan sorular

Kuruş farkı için fatura iptal edilir mi?

Farkın nedeni ve önemliliği değerlendirilir; teknik yuvarlama ile hukuki hata ayrılır.

PDF ve XML farklıysa hangisi esas?

Elektronik belgenin asıl verisi XML’dir; GİB kayıtlarıyla doğrulanır.

İade listesi nasıl düzeltilir?

Geçerli belge ve doğru matrah/KDV alanlarıyla yeniden oluşturulur.

Resmî kaynaklar

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Vergisel sonuç; işlem türü, dönem, taraflar, tutar, belge seti ve güncel mevzuata göre değişebilir. Somut işlem için güncel belgeler üzerinden profesyonel değerlendirme yapılmalıdır.