Kapsam ve değerlendirme çerçevesi
Yazılım, danışmanlık, mühendislik, tasarım, reklam, çağrı merkezi, veri analizi ve uzaktan destek hizmetlerinde faydalanma yeri farklı göstergelerle belirlenir.
Temel kontrol başlıkları
- Müşterinin yurt dışında mukimliği
- Sözleşmede hizmetin amacı ve kullanım yeri
- Teslim edilen çıktı veya erişim kaydı
- Türkiye’deki faaliyetle doğrudan bağlantı
- Döviz tahsilatı ve fatura bilgileri
Adım adım uygulama
- 1
Hizmetin somut çıktısını tanımlayın
- 2
Yabancı müşterinin iş modelini ve kullanım yerini belgeleyin
- 3
Sözleşme ve faturadaki hizmet tanımını tutarlı hâle getirin
- 4
Teslim, kullanıcı, sunucu veya kabul kayıtlarını toplayın
- 5
Türkiye’de faydalanma ihtimalini ayrı risk analiziyle değerlendirin
- 6
İstisna ve iade dosyasına gerekçeli faydalanma analizi ekleyin
Gerekli belgeler ve kayıtlar
- Yabancı müşteri sözleşmesi
- Hizmet faturası
- Teslim ve kabul belgesi
- Proje, kullanıcı veya erişim kayıtları
- Yazışmalar ve rapor çıktıları
- Banka tahsilat belgesi
Uygulama örneği
Yurt dışındaki bir üretici için hazırlanan makine tasarımında teknik çizimler, proje teslim tutanağı, yabancı sistemdeki kullanıcı kayıtları ve müşterinin yurt dışı üretim hattında kullanımını gösteren belgeler faydalanma analizini destekler. Aynı çalışma Türkiye’deki tesis için kullanılıyorsa kapsam ayrıştırılır.
Sık yapılan hatalar
- Yalnız yabancı fatura düzenlemeyi yeterli görmek
- Hizmet tanımını genel bırakmak
- Türkiye’deki şube veya projeye faydayı incelememek
- Teslim çıktısını belgelendirmemek
- Tahsilat ile faturayı eşleştirmemek
Sık sorulan sorular
Döviz gelmesi yeterli midir?
Hayır. Tahsilat önemli olmakla birlikte hizmetin yurt dışında kullanılması ayrıca gösterilir.
Hizmet Türkiye’de yapılabilir mi?
Hizmetin Türkiye’de üretilmesi mümkündür; önemli olan diğer şartlarla birlikte faydalanma yeridir.
Yabancı firmanın Türkiye iştiraki varsa ne olur?
Hizmetin gerçekte hangi işletme ve faaliyet için kullanıldığı incelenir.
Resmî kaynaklar
- Gelir İdaresi Başkanlığı — 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu
- Gelir İdaresi Başkanlığı — Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliği
- Mevzuat Bilgi Sistemi
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Vergisel sonuç; işlem türü, dönem, taraflar, tutar, belge seti ve güncel mevzuata göre değişebilir. Somut işlem için güncel belgeler üzerinden profesyonel değerlendirme yapılmalıdır.